کلینیک درمان زخم آسا

درمان زخم چرکی: چرکی شدن زخم + مراقبت‌های لازم

درمان زخم چرکی
فهرست مطالب

ترشحات چرکی به ماده ی غلیظ و شیری رنگ خارج شده از زخم گفته میشود که در اغلب موارد این امر نشانه عفونت کردن زخم بوده و در اسرع وقت نیاز به درمان پزشکی دارد.

مراقبت و رسیدگی دقیق و منظم به زخم برای تسریع روند بهبودی و التیام زخم، اهمیت ویژه‌ای داشته و درمان سریع زخم چرکی و مراجعه به پزشک نیز میتواند از عوارض و مشکلات بعدی جلوگیری کند.

زخم چرکی چیست؟ 


زخم چرکی چیست

زخم چرکی به زخمی گفته میشود که مایع یا ترشحاتی از آن خارج میشود. معمولاً این ترشحات بافتی غلیظ داشته و شیری رنگ هستند.

این ترشحات خارج شده از زخم به راحتی با چشم دیده میشوند و مایع چرکی ممکن است خاکستری رنگ، زرد، سبز یا حتی قهوه‌ای رنگ باشد. خروج این ترشحات چرکی معمولاً نشان دهنده عفونی شدن زخم است.

ترشحات چرکی زخم به دلیل تغییر تعداد سلول‌های میکروبی زنده یا مرده داخل آن و همچنین میزان گلبول‌های سفید موجود در ناحیه ی زخم، همواره تغییر رنگ داده و غلظت آن نیز تغییر میکند. خروج این ترشحات چرکی از زخم معمولاً با تشدید عفونت بیشتر میشود.

علائم زخم چرکی


علائم زخم چرکی

ترشحات چرکی نشانه ی عفونت زخم هستند. این مایع غلیط ممکن است سفید رنگ، زرد یا حتی قهوه‌ای رنگ باشد و همچنین بوی نامطبوع و بدی نیز خواهد داشت.

ممکن است همزمان با خروج ترشحات چرکی از زخم متوجه علائم دیگری نیز بشوید. برخی از علائم رایج زخم چرکی عبارتند از:

  • تب
  • قرمزی و افزایش دمای ناحیه ی اطراف زخم
  • افزایش درد یا تورم ناحیه
  • باز تر شدن زخم بجای التیام و ترمیم
  • تغییر رنگ یا اندازه زخم
  • نمایان شدن مویرگ‌های قرمز روی پوست ناحیه اطراف زخم

چنانچه این علائم را در زخم و بدن خود داشتید، باید سریعاً به پزشک مراجعه کنید. زخم‌های عفونی و چرکی به درمان فوری نیاز دارند.

علت چرکی شدن زخم 


علت چرکی شدن زخم

در مراحل اولیه ی بهبودی زخم، تخلیه مایع در اثر گشاد شدگی عروق خونی ناحیه رخ میدهد. این امر احتمالاً بدلیل وجود باکتری‌های خاصی در ناحیه است. در این حالت، با خروج ترشحات، بدن سعی دارد تا با ایجاد محیط مرطوبی در اطراف زخم، موجب بهبودی و التیام آن شود.

زمانی که این ترشحات چرکی باشد، این امر تقریباً همیشه به نشانه عفونی شدن زخم است. چنانچه پوست پاره شده باشد، میکروب و باکتری به راحتی به داخل پوست و زخم نفوذ میکنند. سپس، این باکتری‌ها در بافت‌های زیرین پخش شده و منجر به عفونت میشوند.

این امر باعث میشود تا بافت ناحیه متورم شده و درد داشته باشد. همچنین این بدان معناست که زخم با سرعت طبیعی خوب نخواهد شد و یا اینکه اصلاً التیام نخواهد یافت. احتمال عفونی شدن زخم‌های باز بیشتر از زخم‌های بسته است چرا که شکستگی موجود در پوست، راه نفوذ را برای میکروب‌ها باز میکند.

برخی از عوامل احتمال عفونی شدن زخم را افزایش میدهند:

  • اگر به دیابت نوع 1 یا 2 مبتلا باشید.
  • اگر زخم شما توسط یک شی کثیف و آلوده به میکروب ایجاد شده باشد.
  • چنانچه زخم شما بر اثر گاز گرفتگی انسان یا حیوان ایجاد شده باشد.
  • چنانچه یک جسم خارجی مانند شیشه یا چوب در داخل زخم شما باقی مانده باشد.
  • اگر زخم شما بزرگ و عمیق باشد.
  • چنانچه نکات ایمنی و بهداشتی قبل از عمل جراحی رعایت نشده باشد.
  • چنانچه شما فردی مسن باشید.
  • چنانچه دچار چاقی مفرط باشید.
  • در صورت ضعف سیستم ایمنی بدن. برای مثال، ابتلا به بیماری‌هایی مانند ایدز بر عملکرد سیستم ایمنی بدن تأثیر می‌گذارد.
  • سیگار کشیدن. مصرف سیگار باعث می‌شود عروق خونی کوچک و منقبض شوند و در نتیجه خون و مواد مغذی کمتری به ناحیه زخم برسد.

درمان زخم چرکی


درمان زخم چرکی

چنانچه زخم شما ترشحات چرکی یا سایر علائم عفونت را داشته باشد، در اینصورت باید درمان پزشکی دریافت کنید تا زخم بدتر نشود. ممکن است بسته به صلاحدید پزشک، به شستشوی زخم و اعمال پانسمان بروی آن نیاز باشد. اگر عفونت زخم جزئی باشد، فقط ناحیه با محلول آنتی بیوتیک شستشو داده شده و تمیز میشود. اما اگر عفونت زخم شما گسترده و شدید باشد، ممکن است برای برطرف کردن عفونت به مصرف داروی آنتی بیوتیک نیاز داشته باشید.

در برخی از موارد، پزشک ممکن است تشخیص دهد که یک آبسه نیز در محل عفونت ایجاد شده است. آبسه توده‌ای دردناک و پر از چرک است که معمولاً در اثر عفونت باکتریایی ایجاد می‌شود. در اینصورت برای رفع عفونت، ممکن است پزشک مجبور شود که ابتدا آبسه را تخلیه کند.

در برخی موارد دیگر، عفونت زخم به قدری شدید است که به سایر نواحی بدن نیز سرایت میکند. در این صورت، شوک عفونی یا شوک سپتیک ناشی از عفونت تمام بدن را تحت تأثیر قرار میدهد. زمانی که چنین اتفاقی رخ دهد، به مداخله پزشکی و مراقبت‌های بیمارستانی نیاز خواهد بود. گرچه بروز این حالت رایج نبوده و به ندرت رخ میدهد.

ممکن است برای درمان زخم چرکی به داروهای آنتی بیوتیک نیاز باشد که در این صورت پزشک این دارو را برای شما تجویز خواهد کرد. برخی از آنتی بیوتیک‌هایی که معمولا پزشکان تجویز میکنند عبارتند از:

  • آموکسی سیلینکلاوولانات (آگمنتین، Augmentin-Duo)
  • سفالکسین (کفلکس)
  • داکسی سایکلین (دوریکس)
  • دیکلوکساسیلین
  • تری متوپریم- سولفامتوکسازول (باکتریم، سپترا)
  • کلیندامایسین (کلئوسین)

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد


مراجعه به پزشک

با اینکه همیشه خارج شدن مقداری ترشحات از زخم کاملا طبیعی است اما سعی کنید هرگونه تغییر در نوع و رنگ این ترشحات را سریعاً به پزشک خود اطلاع دهید. زخم خود را به طور منظم و کامل بررسی کنید و به محض دیدن هرگونه علائم ترشحات چرکی، در اسرع وقت به پزشک متخصص درمان زخم مراجعه کنید.

حتی زمانی که در مورد عفونی بودن علائم زخم خود مطمئن نیستید، حتماً به یک پزشک متخصص زخم مراجعه کنید تا برای اطمینان بیشتر، تحت معاینه و ارزیابی علائم قرار بگیرید.

درمان زخم چرکی در منزل


درمان زخم چرکی در منزل

زخم چرکی کوچک و جزئی را میتوان در منزل درمان کرد. اما عفونت شدید ناشی از زخم‌های چرکی بزرگتر، به ویژه زمانی که با علائمی نظیر تب، قرمزی و افزایش دمای ناحیه اطراف زخم، ترشحات چرکی و مویرگ‌های قرمز روی پوست ناحیه همراه باشد، به درمان فوری پزشکی نیاز خواهد داشت.

برای درمان زخم عفونی در منزل، اقدامات زیر را به ترتیب مراحل آن دنبال کنید:

  1. قبل از هرکاری، تمامی ابزار مورد استفاده مانند پنس را بطور کامل با الکل ضد عفونی و تمیز کنید.
  2. دست‌های خود را بطور کامل با آب گرم و صابودن بشویید و سپس آنها را خشک کنید.
  3. با ریختن آب گرم به مدت چند دقیقه بروی زخم یا جراحت خود، ناحیه را شستشو دهید. میتوانید از آب گرم و صابون نیز برای شستن زخم خود استفاده کنید اما صابون را به طور مستقیم بروی زخم خود نکشید.
  4. مطمئن شوید که هیچگونه جسم خارجی مانند شیشه یا خاک داخل زخم باقی نمانده باشد. میتوانید در صورت وجود چنین مواردی در زخم، آنها را بوسیله پنس و با استفاده از یک دستمال نرم و مرطوب بردارید.
  5. میتوانید یک لایه نازک از پماد ضد عفونی کننده یا ژله نفتی(وازلین) نیز بروی زخم یا بریدگی ناحیه بمالید.
  6. قبل از پوشاندن ناحیه با گاز استریل یا بانداژ، اجازه دهید پوست شما به طور کامل خشک شود. برای بریدگی‌ها یا زخم‌های جزئی نیازی به اعمال پانسمان نیست.

سایر نکات درمان زخم عفونی در منزل:

  • پانسمان زخم را باید روزانه یک مرتبه تعویض کنید. چنانچه پانسمان شما خیس یا کثیف شد باید بلافاصله آنرا عوض کنید.
  • زخم خود را روزانه با ملایمت شستشو دهید.
  • از آب اکسیژنه یا پراکسید هیدروژن بروی زخم استفاده نکنید چرا که ممکن است موجب تحریک پوست شود. اگر استفاده از پماد ضد عفونی کننده نیز موجب تحریک پوست شما میشود، از آن استفاده نکنید.
  • دلمه بستگی زخم خود را نکنید. این کار میتواند زخم را در معرض عفونت قرار دهد.
  • چنانچه زخم شما در عرض ۱ الی ۲ روز علائمی از بهبودی نداشت، به پزشک مراجعه کنید.

عوارض چرکی شدن زخم


عفونت از جمله شایع‌ترین عوارض جانبی چرکی شدن زخم است. خروج ترشحات چرکی از زخم معمولاً نشان دهنده عفونی شدن آن است که در صورت عدم درمان میتواند عوارض جدی بدنبال داشته باشد. زخم‌های عفونی ممکن است در صورت ۲ الی ۳ ماه عدم بهبودی، به زخم مزمن تبدیل شوند.

زخم مزمن موجب درد و نارحتی شدیدتری شده و حتی میتواند سلامت روان و کیفیت زندگی فرد را نیز تحت تأثیر قرار دهد.

زخم چرکی در صورت عدم درمان میتواند به عوارض دیگری از جمله موارد زیر منجر شود:

  • کزاز یا “فک قفلی”
  • بافت‌مردگی یا نکروز
  • سلولیت که به عفونت در لایه‌های عمیق پوست گفته می‌شود
  • استئومیلیت Osteomyelitis ، به معنای عفونت و التهاب استخوان یا مغز استخوان

سؤالات متداول


 بهترین نوع پانسمان برای زخم‌های چرکی کدام است؟

پانسمان آلژینات برای  زخم‌های چرکی، سوختگی‌، زخم‌های واریسی، زخم‌های دارای حفره و زخم‌های فشاری (زخم بستر) مناسب‌تر است. این نوع پانسمان مایعات خارج شده از زخم را جذب کرده و دارای ماده ی ژله‌ای است که بهبودی سریع‌تر زخم یا سوختگی کمک میکند.

آیا زخم چرکی باید شسته شود؟

چنانچه زخم شما ترشحات چرکی یا سایر علائم عفونت را داشته باشد، به درمان پزشکی نیاز خواهید داشت. پزشک ممکن است ناحیه را شستشو داده و پانسمان اعمال کند. اگر عفونت زخم شما جزئی باشد میتوانید خودتان نیز ناحیه را با محلول آنتی بیوتیک شستشو دهید.

آیا خروج ترشحات چرکی همیشه نشانه عفونت زخم است؟

ترشح چرکی نوعی مایع است که از زخم خارج میشود. این مایع اغلب شیری رنگ بوده و غالباً نشان دهنده ی عفونت است. اگر زخم شما در مرحله بهبودی است، حتماً باید مراقب ترشحات چرکی زخم باشید.

آیا خروج چرک به معنای التیام یابی زخم است؟

با اینکه شاید بویی نداشته باشد اما خروج چرک بخشی طبیعی از روند بهبود زخم است. ترشحات چرکی به منزله ی عفونت زخم است اما نشان دهنده این امر نیز هست که سیستم ایمنی بدن در حال مقابله با عفونت است تا زخم و جراحت را التیام ببخشد.

چگونه می توان از چرکی شدن زخم جلوگیری کرد؟

تنها راه برای جلوگیری از ترشح چرک از زخم، پیشگیری از عفونی شدن آن است. تمیز نگه‌داشتن زخم و پانسمان میتواند به جلوگیری از چرکی شدن زخم کمک کند. پزشکان نیز میتوانند برای کمک به بهبودی سریعتر، زخم پر از چرک را بوسیله جراحی تخلیه کنند.

ترشح چه رنگی چرک، بدتر است؟

چرک مایعی غنی از پروتئینی موسوم به لیکور پوریس است که در محل بروز عفونت انباشته می‎شود. با اینکه خروج چرک زرد رنگ متمایل به سفید از زخم طبیعی است اما چرک کاملاً زرد رنگ، سبز یا قهوه‌ای رنگ که بوی بدی نیز داشته باشد میتواند نشانه عفونت زخم باشد.

فهرست مطالب
زنبیل خرید
تماس با کلینیک
×مشاوره در واتساپ